Interactieve excursie rozet-determinatie

[Mark]

Beste allemaal,

het viel Mark en mij al langere tijd op dat bijna iedereen wel eens problemen heeft met het determineren van orchideeën wanneer ze zich nog in het rozet-stadium bevinden.
Tevens weet ook bijna iedereen wel weer iets anders waaraan een rozet van een bepaalde orchidee aan te herkennen is.

Het leek ons dan ook verstandig een excursie te gaan houden voor het determineren van orchideeën aan de hand van rozetten. Voor dit jaar is dat natuurlijk te laat geworden, maar voor volgend jaar zijn we ruim op tijd.

Het idee is om de excursie op een wat interactievere manier te gaan houden dan gewoonlijk. Hoe de excursie opgebouwd zal zijn, wat de te bezoeken tereinen zijn, en de precieze datum hoeven we voorlopig nog niet vast te leggen.

Wellicht dat er leden zijn die tereinen weten welke geschikt kunnen zijn voor deze excursie. Zelf hebben we een terein in de buurt van zuid-Limburg in gedachte, mede omdat hier meer dan 10 verschillende soorten orchideeën in één terein voorkomen. Zo zullen onderlinge verschillen goed te zien zijn. Het kan ook mogelijk zijn om de excursie uit te breiden tot meerdere tereinen verdeeld over Nederland en/of België. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de kustgebieden of iets dergelijks.

graag jullie ideeën en reacties,

m.vr.gr Mark Engels

[Mark Meijrink]

Hoi Mark,

misschien is Zeeland wat? Daar heb je veel soorten erg kort bij elkaar, en net de soorten die in Zuid-Limburg niet worden aangetroffen. Wellicht kunnen we ook iets regelen met de orchideeëntuin?

M.v.gr. Mark

[Mark]

Dat lijken me al prima ideeën.

Het lijkt me een goed idee ook een plek uit te zoeken die niet heel ver rijden is voor de meesten. Zeeland is zeker een goede optie.

gr. Mark

[Jos Lammers]

Mark,

Is een goed idee; de plek zal moeilijk te kiezen zijn. Wat bv te denken van twee rozetten die ik vandaag in Duin&Kruidberg aantrof. Van een weet ik zeker dat het O.militaris is (heeft vorig jaar gebloeid) het tweede is een nieuwkomer vlak bij een plek waar we een paar jaar geleden een Bokkenorchisrozet hadden. Het nieuwe rozet is echter veel later (april) opgekomen en heeft veel smallere bladeren, vergelijkbaar met militaris, maar oppervlakkig gezien zit er toch iets bokkenorchis-achtigs in.
Ik wil afwachten tot over een maand: militaris blijft tot einde zomer groen, bokkenorchis sterft ergens begin juni (meestal)af.

Orchis militaris (D&KrBerg 18-5-10)

DSC05229-kl-mt.jpg (189.47 KiB) 13966 keer bekeken

Orchis militaris?? (D&KrBerg 18-5-10)

DSC05225-kl-mt.JPG (184.98 KiB) 13966 keer bekeken

[Mark Meijrink]

Dag Jos,

M.i. geldt er één natuurwet: er zijn altijd uitzonderingen op de regel. Rozetten zijn heel variabel. Meerdere bekijken levert veel op. Daarnaast helpt het - zoals je illustreert - als je weet wat het moet worden. En dat weten we van de plekken die we in gedachten hebben. Mark en ik hebben gaan vaak op stap in het voorjaar om rozetten te bekijken. En daarnaast is het makkelijker inventariseren omdat de rest van de vegetatie nog laag is.

Alvast een inventarisatie van soorten

België:
----------------------------------------
- Bijenorchis
- Soldaatje
- Purperorchis
- Grote keverorchis
- Poppenorchis
- Groene nachtorchis
- Vliegenorchis
- Rietorchis
- Bosorchis
- Brede wespenorchis
- Bergnachtorchis

Zuid-Limburg:
----------------------------------
- Hondskruid
- Brede wespenorchis
- Bleek bosvogeltje
- Grote muggenorchis
- Purperorchis
- Soldaatje
- Bosorchis
- Harlekijn
- Herfstschroeforchis
- Aapjesorchis
- Bergnachtorchis
- Bijenorchis
- Mannetjesorchis

Orchideeëntuin:
-------------------------------------
- Poppenorchis
- Groene nachtorchis
- Aapjesorchis
- Soldaatje
- Purperorchis
- Hondskruid
- Grote muggenorchis
- Mannetjesorchis
- Bosorchis
- Grote keverorchis

het leuke is dat je in een weekend alle plekken zou kunnen bezoeken, en de variatie binnen populaties en tussen populaties kan vergelijken en zo je kennis beter testen.

M.v.gr. Mark

[eric hartgers]

Wat betreft de hoeveelheid verschillende orchideeënsoorten lijkt mij Zuid-Limburg of de kuststreek (bijv. Kennemerland) ideaal. Zover ik kan inschatten staan daar de meeste soorten... Wellicht is de omgeving van de (Hoge) Veluwe ook een idee? Zeker wat betreft Grote Keverorchis, (gevlekte) Rietorchis, Gevlekte Orchis en Tengere Heideorchis. Ik weet niet of in de omgeving de Welriekende Nachtorchis, Dennenorchis of andere soorten staan maar in een dag zijn een aantal plaatsen wel te bezoeken lijkt mij...

[Bert]

Hallo,

Op zich een leuk idee, maar bestaat niet het risico dat er kleine rozetjes vertrapt worden als we met een hele groep door een kwetsbaar gebied gaan banjeren?

Met vriendelijke groeten, Bert.

[Mark Meijrink]

Tja Bert dan kun je alle excursies wel afschaffen.

Mark

[Bert]

Dag Mark,

Ook ik ben eerder dit jaar wel op zoek geweest naar rozetjes, maar eigenlijk vond ik dat toch een beetje eng, omdat hele kleine rozetjes wellicht niet opgemerkt worden.
Als de planten meer volgroeid zijn (zoals tijdens onze mooie inventarisatie-excursie afgelopen weekend) ben ik er veel minder bang voor.
Maar als het risico beperkt is vind ik het zeker een leuk idee, ik wilde alleen maar de vraag opwerpen.

Met vriendelijke groeten, Bert.

[Mark]

Hoi Bert,

ik vind zeker dat je gelijk hebt. Daarom zullen ook alleen tereinen bezocht kunnen worden die minder kwetsbaar zijn. Het is echter onverkomelijk dat er een rozet schade oploopt.

Wellicht kunnen we het 'herkennen van orchideeënrozetten' ook als onderdeel opnemen van de excursie. Zo kun je ook deels voorkomen dat er schade veroorzaakt wordt.

gr. Mark

[eric hartgers]

Is misschien, naast de orchideeëntuin in het Gerendal, die bij Tenellaplas een optie? Daar staan ook diverse soorten op een klein oppervlak.